آرش نهاوندی در ۱۴ مهر ۱۴۰۵ در همشهری آنلاین نوشت که مصرف ویتامین سی برای تقویت سیستم ایمنی مفید است، اما برخلاف تصور رایج، این ویتامین به تنهایی نمیتواند جلوی ابتلا به سرماخوردگی یا آنفلوآنزا را بگیرد. ویتامین سی بیشتر نقش حمایتی دارد؛ یعنی نمیشود آن را یک سپر دفاعی مطلق دانست که هر کسی با مصرفش از بیماری در امان بماند.
بسیاری از ما عادت کردهایم با اولین نشانه سرمای هوا یا احساس ضعف، سراغ قرصهای جوشان برویم. اما حقیقت این است که سلامتی مثل یک زنجیره است و نمیشود با تکه تکه کردن آن و تکیه بر مکملها، همیشه به نتیجه رسید.
سرماخوردگی و افسانه بیمه ویتامینی
دکتر منصور رضایی، متخصص تغذیه، معتقد است این تصور که با مصرف ویتامین سی یا ب میتوانیم خودمان را در برابر ویروسها بیمه کنیم، کاملا غیرعلمی است. حتی ممکن است مصرف بیش از حد و نادرست برخی مکملها، شرایط را برای عوامل بیماریزا مثل میکروبها و ویروسها راحتتر کند.
مکملهای ویتامینی فرد را در برابر سرماخوردگی یا آنفلوآنزا بیمه نمیکنند، مساله مهم و اثرگذار استراحت و خواب کافی است که هم تاثیر پیشگیریکننده و هم درمان کننده دارد.
اگر میخواهید احتمال بیماری را کم کنید، به جای تکیه مطلق بر قرصها، روی کیفیت خوابتان تمرکز کنید. خواب کافی همان چیزی است که سیستم دفاعی بدن را واقعا فعال میکند.
تغییر عادتهای کوچک در سبک زندگی گاهی نتایج بزرگی میسازد. بررسی رویکردهای ذهنی و جسمی در مواجهه با تغییرات زندگی، در کنار تغذیه، کیفیت سلامت شما را بالا میبرد. مطالعه درباره جو دیسپنزا و راز تغییر میتواند دیدگاهتان را نسبت به ارتباط ذهن و بدن عوض کند.
از آش ایرانی تا قدرت فلفل سبز
به جای قرصهای شیمیایی، بهتر است به سراغ منابع طبیعی برویم. آنتیاکسیدانها برای مقابله با ویروسها عالی هستند و ما در فرهنگ غذایی خودمان، گنجینهای به نام آش و سوپهای ایرانی داریم.
آشهای ایرانی به دلیل ترکیب سبزیجات تازه، حبوبات و عصاره گوشت، بمب ویتامین و مواد مغذی هستند که به درمان بیماریهای فصلی کمک میکنند. این غذاها خاصیت آنتیاکسانی بالایی دارند و برای بدن موثرتر از مکملهای تکدوز عمل میکنند. مصرف فلفل سبز و دلمهای هم یک پیشنهاد کاربردی برای این فصل است؛ چرا که این سبزیجات از غنیترین منابع ویتامین سی هستند و حالا بهترین زمان برای گنجاندنشان در رژیم غذایی است.
در مورد میوهها هم بهتر است سراغ محصولات رسیده پائیزی و زمستانی مثل پرتقال، نارنگی و لیمو شیرین بروید. فقط حواستان باشد که تنوع را رعایت کنید، چون مصرف تکراری یک نوع میوه تاثیر مطلوب را ندارد.
داستان کلاژن و جذب آهن در بدن
ویتامین سی فقط برای سرماخوردگی نیست. این ویتامین محلول در آب است و برخلاف مدلهای محلول در چربی، ذخیره طولانیمدتی در بدن ندارد. یعنی ذخایر آن چند هفته میماند و بعد تمام میشود، پس باید هر روز از طریق غذا تامین شود.
یکی از کارهای مهم این ویتامین، کمک به تشکیل کلاژن است. اگر بدن کمبود ویتامین سی داشته باشد، کلاژن به خوبی ساخته نمیشود و خونریزی لثهها یکی از اولین نشانههای این وضعیت است.
برای خانمهایی که با کمخونی دست و پنجه نرم میکنند، ویتامین سی یک همراه عالی است، چون جذب آهن و اسید فولیک را بهبود میبخشد.
کسانی که سیگار میکشند یا در شهرهای با آلودگی هوای شدید زندگی میکنند، نیاز بیشتری به این ویتامین دارند، زیرا به پاکسازی خون کمک میکند.
یک هشدار ساده: ویتامین سی حساس است. وقتی میوهها یا سبزیجات را میپزید، بخش زیادی از اثر این ویتامین از بین میرود. تا جای ممکن منابع را به صورت خام و تازه مصرف کنید.
بسیاری از مردم با مصرف افراطی مکملهای ویتامین سی، هزینههای زیادی میکنند اما نمیبینند که بدون خواب کافی و تغذیه متنوع، این قرصها اثر پیشگیرنده ندارند. درک تفاوت بین نقش حمایتی ویتامین سی و نقش پیشگیرنده استراحت، از هزینههای بیهوده و امیدهای واهی جلوگیری میکند.
پاسخ به پرسشهای رایج
آیا مصرف قرص جوشان ویتامین سی از سرماخوردگی پیشگیری میکند؟
خیر، مکملهای ویتامینی به تنهایی فرد را در برابر سرماخوردگی یا آنفلوآنزا بیمه نمیکنند و استراحت و خواب کافی تاثیر پیشگیرنده بیشتری دارند.
بهترین منبع طبیعی ویتامین سی در فصل فعلی چیست؟
فلفل سبز و دلمهای از غنیترین منابع طبیعی هستند و در کنار آنها میوههای رسیده پائیزی و زمستانی مانند پرتقال و نارنگی توصیه میشوند.
آیا پختن سبزیجات باعث از بین رفتن ویتامین سی میشود؟
بله، زمانی که میوه و سبزی خام پخته میشود، اثر ویتامین سی از بین میرود، بنابراین مصرف منابع خام موثرتر است.
بازپینگ: کلاب مرغ و قارچ؛ دستور تهیه شامی سریع و خوشمزه